Вай гьантрай 18-нний Дагъусттаннал бакIчи Сергей Меликовлул каялувшиврий хьуни республикалул Доходралмур бутIа гьарза баврил комиссиялул заседание.
Ваний ххал бивгьунни ларгсса шинал региондалул бюджетрал пландалий ккаккан бувсса ялунбихьуртту биттур баврил, 2026 шинал налогру дишайсса база гьарза баврил, экономикалул ххютуймур бутIа чаннайн буккан баврил ва цаймигу масъалартту.
Сергей Меликовлул бусаврийну, 2025 шинал республикалул цачIусса (консолидированный) бюджетравун дуркIун дур налогирттал ва налогирттал дакъами доходирттал 90 млрд къуруш – ххишала хьуну дур 36 процентрая лирчусса. Пландалул ялунбихьу биттур бувну бур 115 процентрал.
«Ва, махъ бакъа, ххишала шаву хъанахъиссар. МуницIунма анализрал чIалачIи буллай бур ххютуйсса экономикалущал талатаву дачин даврийну доходру гьарза дувансса ххуллурду уттигу бувану бушиву. Жула задача хъанахъиссар му ххуллийсса давуртту хьхьичIуннайгу дачин даву», – увкунни региондалул бакIчинал.
КIанттул бюджетирттал ялунбихьуртту биттур бувну бур 109 процентрал: налогирттал ва налогирттал дакъами доходру хьуну дур 24,2 млрд къуруш, дукIуминнух бурувгун ми гьарза хьуну дур сайки 30 процентрал. Анжагъ 6 муниципал сакиншиндалуща бювхъуну бакъар пландалий ккаккан бувсса ялунбихьуртту биттур буван.
Дагъусттаннал бакIчинал бусаврийну, чIяруми лиян давуртту дархIуну дусса дур аьрщарал документру дузал буллалийнисса диялдакъашивурттацIун, финансирттал низамрайн мютIи бакъашивруцIун, контрактру цIакь даврил шартIру жаваблувшиву дакъа биттур дуллалаврицIун, документру дузал бавриву гъалатIру итабакьлакьаврицIун.
Махъун багьлагьисса муниципалитетирттал бакIчитурайн тапшур бунни профилсса ведомстварттащал хIала-гьурттуну хьусса тагьарданул анализ дуван ва дурсса даврил хIакъираву отчет дулун.
2025 шинал шамлийну ххи хьуссар лухччинува дуккаймунинсса налогирттал доход, мунил лагру хьуну дур 168,5 млрд къуруш, ми хъанай дур хьхьичIмур шинал дуркIссаннуяр 118 млн къуруш ххишаласса. Мукунна лахъсса ккаккия хьуну дур патентирттал системалиясса налогру дучIан даврил – 95,8 млн къуруш, план бартдиргьуну дур 149 процентрал. Мукунна цалва цивппа давурттал щаллу бувминнаясса (самозанятые) доход хьуну дур 657 млн къуруш, план биттур дурну дур 178 процентрал.
Сергей Меликовлул бусаврийну, чIал къавхьуну зий байбишинтIий бур уттигу щама, къун буккайсса кIива кIану (карьер). МуницIунма республикалул бакIчинал бувсунни ми карьерду зун аьркиншиву производствалул ва экологиялул мюхчаншиву дуруччаврил тIалавшиннардацIун бавкьуну.
