
Вана цал ттигу бувкIру жу даврил аьрххилий Ккуллал райондалийн. БувкIру жувагу ххирасса, жунмагу ххирасса буккултращалгу хьунабакьин, цIанасса чIумалсса райондалул шяраваллал къайгъурдаягу цIухху-бусу бан. Ва хъанай бур жул ца зурул мутталий райондалийнсса кIилчинсса аьрххи. ТIайламур бусан, гъирарай бучIару укунсса аьрххилий. Районнаясса хавардах буккултгу мякьну бикIай, кIиччасса жул репортажругу тIалавну дикIай. КIицI лаган, «Илчилул» хъунама редактор Руслан Къардашовлул сипталийн бувну сукку дурсса проектрал лагрулий пикри буссар цинярдагу лакрал щархъавун биянсса.
Гьарун Саэдовлул гьайкалданучIа
Лакку билаятрал аьрщарай цалчинсса бацIаву хьунни «Илчи» кказитрал цалчинсса редактор, шаэр, публицист, драматург, революционер Гьарун Саэдовлул гьайкалданучIа.
Ва гьайкал цIу дуккан дан, дакьин дансса икьрал дурну дуссар жул редакторнал. Давуртту дайдирхьуну дия, умуд бур лахъи къаларгун, дузрайн дукканссар тIисса.
Шичча ливчуну махъ ВицIхъиял даралуву ца кьанив итталун дагьунни караматсса бакIхъахъултрал кьюкьа. Цалчинни ваксса гъанну вайксса чIявусса бакIхъахъулт ккавксса. ЧIарах буккан къавхьуну, сурат рищун гъан хьуссияв, амма ххивну лавгун, лихъа бувккуна.
Лакку билаятрай аргъирай дия ххуллурду бакьин буллалисса давуртту. Кумиял шяравунсса ххуллий зий дия техника. Ва даралуву 5 километралул манзилданийсса ххуллу бакьин буллай, зий бия ООО «Дорсервис» организациялул зузалт. Шикку прорабну ия Хьурттал шяравасса Бахттияр Бариев. Ванал бувсунни давуртту январь зурул ахирданий дайдирхьушиву, сентябрь зурул ахирданий къуртал дан аьркиншиву.

Вихьлив
Ккуллал райондалий цалчин жу бувкIру Вихьуллал шяравун. Шикку ссавур духларгун жух ялугьлай ия коллега ХIажимурад ХIусайнов. Вихьуллал шяраву най буна итталун багьлай бия ттизаманнул проектрай бувсса кIира зивулийсса, цинярда шартIирдал дузалсса цIусса школа. Бувхру ва ххал бан. Шикку бия гьартасса, чаннасса классру ва кабинетру, спортзал, медкабинет, пищеблок, библиотека, лабораторияртту. Дия цIусса мебель.
Жул цалчинсса ихтилатгу хьунни сайки 20 шинай школалул директоршиву дуллалисса Аьлил МахIаммадовлущал.
Ванал бусласимунийн бувну, школалул строительство лахъи ларгун диркIун дур.
– Жула хIурмат бусса Сапижат Мазаевал хIарачатрайну, цукуннугу ва даву дузрайн дурккунни. Хъунмасса барчаллагьрай ура Виричувнал ниттийн жула цIаний бакI цIуцIаву дурну тIий. Школалул, учительтурал буруккинтту кIулсса инсан ПаччахIлугърал Думалувун най тIий хъинну рязину буру, тIайлабацIу баннав, – тIий ур Аьлил.
ХIакьинусса кьини Вихьуллал школалий ххюцIала дуклаки оьрчI ур. 11-мур класс къуртал буллай ур ца оьрчI, 9-мур – ряха оьрчI. Вихьуллал школалийн хъуними классирттавун бучIай лагма щархъая: Къяния, Инишату, Хъювхъату, Ссухъиящату, ЦIийшату. ХьхьичIва шикку бивкIун бур 100-нния ливчусса оьрчIру бусса школа-интернат. ЦIанасса чIумал школалий зий ур 18 учитель.
Жул коллега ХIажимурад
ХIажимурад ХIусайновлул цIа буккултран ххуйну кIулссар «Илчи» кказитрай дуккайсса макьаларттайну. Ванал тамансса шинну дурссар кказитрал собкорну.
ХIажимурад буттал шяравугу хъинну хIурмат-кьиматрайсса инсан ур. Ванал ужагърай хъамал, бухху-букку чан къашай. Ва чумартсса хасиятгу ХIажимурадлун цала буттая дирну дур. Жяматрал бусласимунийн бувну, хьхьичIа-хьхьичI шагьрулий къатри ларсминнавасса ивкIун ур ванал ппу Шяъван. Шярава бувкIсса цинявппагу ваначIа ликкайсса бивкIун бур. Хъунмур оьрму ХIажимурадлул Дарбантлив лавгун бур. «Илчи» кказитрайн учIаннин зий ивкIун ур мелиорациялул давурттай. 2005 шиная айивхьуну, зий ивкIун ур «Илчи» кказитрал корреспондентну. 2012 шинал ивзун ур буттал шяравун Вихьлив. ЦIусса къатригу дурну, хозяйствагу дачин дурну ур. Цала ужагърай циняв къатраву ХIажимурадлул тIивтIуну бур цала ирсиран, «Илчи» кказитран, Аьрасатнал Вирттавран хас бувсса мурцIурду. Бур чIявусса луттирду бусса, ххаллилсса библиотека. Аргъирай бия ХIажимурадлул бувгьусса ахъ. ХIаятраву хIавзгу бувну, хъуни буллай ия балугъру. Шяраваллил ухнилусса къурув дия каландалул дургьусса хъуннасса хъу. Оьрмулул шиннардих къаурувгун, уххаву къакIулну зузисса ХIажимурадлул канила дуклакимургу дюхъай, ванал къушлийгу барачат бур.
ХIажимурад куна аьчухсса, дакI тIиртIусса бия ванал кулпат Аьйшагу. Ва медициналул зузала бур. Ванил къуртал бувну бур Буйнакскаллал медициналул училищалул фельдшертал хIадур байсса отделение. Вагу къуртал бувну зий бивкIун бур цал Сергокъалалий, яла Хъювхъиял шяраву фельдшерну. Щар хьуну махъ Дарбантлив бивзун, 40-хъайсса шинну дурну дур медициналул идарарттай зий.
ХIажимурадлул ва Аьйшал цаннан ца бувчIлачIисса, нахIу-хIалимсса кулпат бур.
Почтрай
Вихьуллал почтрал хъунаману зий ур Оьмардул арс Мяммашала МахIмудов. Жу бувкIсса чIумал Мяммашала почта кьамул буллай ия. ЦIухху-бусу барду подпискалул хIакъиравугу. Шикку яла чIявуми кказит-журналлу чичлай, хьхьичI ххуттай ия жул коллега ХIажимурад.
— ХьхьичIмур кказитрай Ккуллал райондалул шярваллавасса зул репортажру ккарккун, жучIанмагу бучIаннин ялугьлай буссияв, – тIий, рязину ия Вихьлив бувкIсса жуяту Мяммашала.
ФАП-рай
ДакI ххари хъанай дия архнияра итталун дагьлагьисса ФАП-рал къатрайн ящувкун. Жула шяраваллавусса ххуйшивурттая мудангу ххари шарухха. Шяраваллил кIанттурдай ялапар хъанахъисса инсантуран хIасул дурну дия цинярда шартIру. ФАП-рал заведующийну бия КьурбанпатIимат Кьадирова. Зузи кьини къуртал хъанахъисса чIун дунугу, цинявппагу зузалт цала-цала кIанттурдай бия. Цала пишалул къайгъурдая жухь бувсунни патронажный медсестра Сиясат Чариновал, стоматологиялул медсестра Аминат Аьшаевал, акушерка Аьйша Мусаевал ва марцIшиву дуручлачисса Зулайхат Кубумаевал.
Вихьуллал шяравунгу бувкIун, дязаннив дунияллия лавгсса, хIурмат бусса жула коллега, ххишала акъа гьунар бусса, цIанихсса шаэр ХIасан КIуруховлул гьаттайн къабивну гьан къахьунссия. ДакIнин утарду ХIасангу, буккарду ванах кьулгьу-алхIамгу.
Ссухъияхь

Ссухъиящиял шяраву цумур чулухунмай буругарчангу, ятту-гъаттара канаки буллалисса инсантал чIалай бия. Вагу шяраваллил оьрмулул тарг бур. Жяматрал маэшатгу хъунмурчIин хъу-лухчинуя, ятту-гъаттара ябаврия бур. Ци тIурчангу, караматсса дур лакку билаятрал тIабиаьт. Щюлли лавхсса зунттурдал бакIру уттигу марххалттанилу дия.
Тамаша барду архния зунттаву чIалачIисса жюружанттайгу.
Шяраву жу хьунабавкьуру ризкьилуха зузисса МахIамма МахIаммадовлул. Гьарица шяраваллийн бивну бия тай гьантрай бувну бивкIсса хъунисса марххалттал ва гужсса гъараллал щавщи. МахIаммалулгу бувсунни вай иширттан ккаккан бувсса хIукуматраясса кумаг ласун хъанай бакъашиву инсантураща зеленкартту бакъашиврийн бувну.
Шярава бувккун нани ххуллий жун хьунабавкьунни нувщи бугьлагьисса ЦIийшиял шяравасса Мадина АхIмадова, ПатIимат ва Саният ПаттахIовахъул. Вайннул бувсунни хъу дугьаву гъараллу сававну махъун дагьшиву. Жу вайннащал хавардай буна, жул редакторналгу вайннан кумагран ца дазу дирххунни. Нувщи биххан кумагран бучIансса махъгу буллуну, личIи хьуру вайннуя.

ЦIийшав
ЦIийшиял шяраву жу най буна лавгру школалийн хасъсса аьралий операциялий чувшиврий жан дуллусса Аьрасатнал Виричув Фархад Худайнатовлул цIа абад дурсса ула цал уттигу ххал дан, Виричув дакIнин утан.
ЦIана ЦIийшиял школалул директорну бур ПатахIова Саният Зиябуттиновна. Ва бур тарихрал ва обществознаниялул дарсирдал учитель. Директорну бацIаннин 12 шин дурну дур шиккура дарсру дихьлай. Гьашину школалий 9 класс къуртал бувну бур 16 оьрчIал, миннава 4 выпускник ур. Школалий зий ур 12 учитель.
Школалия най буна жун хьунабавкьунни ххуйсса тарбия ларсъсса, мяърипат дусса, яла-яла марцIну лакку мазрай гъалгъа тIутIисса 4-мур классраву дуклакисса Сакинат Исяева ва 5-мур классраву дуклакисса Карина Абакарова. Лакку мазрай пасихIну, цIу буну буллалисса вайннал ихтилат бавукун, жу маслихIат барду «Илчи» кказитрал баян бувсса хасъсса аьралий операциялий жан дуллусса Чувшиврул ордендалул заллу Алик Гъазиевлул цIанийсса шеърирду пасихIну буккаврил конкурсрай гьуртту хьунсса.

Хъюйннал шяраву
Хъюйннал шяравугу зий дия техника, бакьин буллай бия ламу ва ЧIяту Вихьлив бияннинсса ххуллу. Ккаккан дурсса чIумуйнин даву къуртал дан бюхъаншиврул щиривкIуну бия ххуллул усттартал. Прораб Кьурбанов Гъазалил каялувшиндаралу зий бия Кьурбанов Амир, СутIаев Ризван, КьурбанмахIаммадов Насруллагь. Вайннал бувсунни вай давуртту дайдирхьушиву майрай, сентябрь зурул 1-нийн къуртал дан аьркиншиву. Дакьин дуллалисса участок къабигьасса душиву чIалай дия. Даврил сант кIулсса зузалтрал жу бувкIсса чIумал ламу цIу буккан буллалисса давуртту дуллай щиривкIуну бия. Ххуллурду бакьин буллалавугу шяраваллил халкьуннал ялапаршиндарал шартIру къулай дансса ца чаранну хъанай бур.

Зулайхат Кугумаева
ЧIяв
Ккуллал райондалийнгу бувкIун, цIанихсса ЧIяйннал школалийн къабивну гьан къабучIия. ЧIяйннал школалий 2018 шиная шихунмай каялувшиву дуллай бур Альбина Гаммакуева. ХIакьинусса кьини шикку 11-мур класс къуртал буллай ур 4 оьрчI, миннава 2 медальданийн нанисса, 9-мур класс къуртал буллай ур 4 оьрчI, миннава 2-ннал лавайсса кьиматирттай. Дуккаврил чулуха мудангу хьхьичIунну бивкIссар ЧIяйннал школа. Чан къашай ва школалий медалистъталгу.

Ваччав
ХьхьичIмур аьрххилий кунма, жу бувкIсса чIумал райондалул администрация уттигу тIабиаьтрал зараллу биян бувсса инсантуран кумагру буллалисса масъаларттаха зийнма бия. Вай иширттал ялув цIунилгу цIухху-бусу барду Ккуллал райондалул администрациялул бакIчинал хъиривчу Анатолий Давдиевлухь ва Ккуллал райондалул УСЗН-далул хъунама Зураб МахIаммадовлухь.
Вайннал бусласимунийн бувну, хIакьинусса кьини тIабиаьтрал зарал биян бувсса инсантурая букIлай бур кIива журасса аьрзарду: цавай – цал булайсса арцуйнусса кумаг баврил хIакъиравусса (ЕМП), цавайгу – зарал бивсса хъуслихсса арцу тIалав дуллалисса (ФП). Цал дулайсса арцу ласун кьамул бувну бур 4770 аьрза, зарал бивсса хъуслихсса арцу ласун кьамул бувну бур 571 аьрза. Июньдалул 5-ннийн бияннин аьмну ххал бивгьуну бур 3967 аьрза, миннува 1562 – цал дулайсса арцул хIакъиравусса, 2405 — зарал бивсса хъуслихсса арцу къадагьайшиву тасттикь бувсса.

Ханнал щаращучIа
Ккуллал райондалийнсса даврил аьрххилул лагрулий кказитрал хъунама редактор Руслан Къардашовлул сипталий жу барду «Буруччара щаращи» тIисса экологиялул акциягу. МарцI барду Ккуллал ва Лакрал районнал дазуйсса Ханнал щаращи ва мунил лагма-ялттусса кIанттурду. Чуваллу бувцIуну дуккан дарду ччюрк. Соцсетирдаву райондалул агьалинайн, хъамаллурайн ва туристътурайн тIабиаьт дуруччара тIисса оьвчавугу дарду.
Андриана Аьбдуллаева
Имара Саидова






