Ккавкказуллал инвестициярттал форум – 2026

Апрельданул 28-30-нний Ставрополлал крайрай Минеральные Воды шагьрулий хьунни Ккавкказуллал инвестициярттал форум – 2026. Форумрай хъунмур масъала (дискуссия) бия: СКФО-лун цIана буллалисса кумаг биял хьунтIиссарив лябуккулун аьркинссаксса бущи (темп) ябаншиврул, ва туризмалуща хьунтIиссарив му лябуккулул бущи ттинияр тихунмайгу сахла буван, тIисса.

Форумрал пленар заседаниялий махъ лавхъунни АьФ-лул экономикалул лябуккулул министр Максим Решетниковлул.
«Ухссавнил Ккавкказнавусса дахханашивуртту чIалай дур асардавугу, статистикалувугу. Махъсса ххюра шинал мутталий инвестицияртту гьарза шаврил бущи хъунмасса бия, дянивну Аьрасатнавунияр. Ва хъанай бур лябуккулул институтру, банкру ва бизнес уртакьну зузавриясса мюнпат.
Жущава бюхълай бур дузал буван щаллусса макрорегиондалул цачIусса лябукку», – увкунни Максим Решетниковлул.

«Сады Ставрополья» объединениялул Директортурал советрал председатель Айдын Ширинов: «Жу байбихьлахьийни паччахIлугъращал архIалсса арцу жугу дихьлай буссияв. Утти бизнес цIунилгу дарцIунни, паччахIлугърал чулухасса кумаг бакъахьурча, сукку къахьунссар. ЦIанасса ппурттуву яла хъуннамур захIматшиву – инвестициярттал бущи хIурхIа лаган къабитавур, цанчирча, ­миннух ­дуллалиссару инфраструктура, ххуллурду, аэропортру. ПаччахIлугърал кумаг бакъа жува ва масъала дузал къабанссар».
ДР-лул экономикалул ва территориярттал лябуккулул министр ХIажи Султанов гьуртту хьунни форумрал «Аьрасатнал зунттал территорияртту лябуккан баву: аьркинссарив миннун хасъсса кумагрансса чаранну?» тIисса экспертътурал сессиялий. Ванал бувсунни республикалул зунттал зонардал социал-экономика лядуккан даврия ва кIицI бунни федерал даражалул къулагъас дуван багьлагьисса цаппара масъалартту.
Министрнал тIимунийну, Дагъусттаннан зунттал кIанттурдал дусса дур стратегиялул мяъна. Зунттурдал бутIул бувгьуну бусса бур щала республикалул 44%, микку ялапар хъанай бусса бур шанма бутIул ца бутIа агьалинал.

Султановлул дакIнин бувтунни Дагъусттаннай кьамул дуршиву зунттал территорияртту лябуккан баврил хIакъиравусса ­закон ва бартдигьлай бушиву паччахIлугърал программа. Бизнесран ва инсантуран кумаг буллай бусса бур оборудование ва техника машан ласун.
Министрнал тIимунийну, Дагъустан ттинингу бувккун бивкIссар федерал даражалийн цала сиптардащал. ­Аьрасатнал Минэкономразвитиялий дузал бувну бусса бур властьрал органнащал цачIусса зузи группа. ЦIанасса ппурттуву вузирдал ва экспертътурал сообществартту зий бусса бур ми масъаларттаха.
Ихтилатрал ахирданий ХIажи Султановлул тIайланнасса жаваб дуллуну дур сессиялун цIа дирзусса суалданухьхьун: «Аьркинссарив зунттал территориярттан кумагрансса чаранну?» «Гьай, аьркинссар», – куну бур ванал.

Министрнал пикрилий, хъунмур масъала хъана­хъиссар зунттаву инсантурал ­оьрмулун лайкьсса шартIру дузал даву, агьали тичча къалихъланшиврул.
Мероприятиялий махъ лавхъунни ДР-лул Минэкономразвитиялул Жяматий­сса советрал председатель Ш.Мудуевлулгу.
ДР-лул шяраваллил хозяйствалул министр Шамил Рамазановлул Ккавкказуллал инвестициярттал форумрай бувсунни Дагъусттаннал АПК-лул инвестциярттал каширдая, региондалул АПК-лул бутIуву бартдигьлагьисса инвестициярттал проектирдая.

Шамил Рамазановлул тIимунийну, агропромышленностьрал комплекс хъанай бур республикалул экономикалул гьануну. Ванил дузал буллай бур ВРП-лул хъунмасса бутIа ва шяраваллил агьали щаллу буллай бур зузи кIанттурдал. 2025 шинал проектру бартдигьин дучIан дурну дур 6,5 млрд къуруш бюджетрал дакъами инвестициярттал.
Министрнал бусаврийну, ххяххияртту дугьаврил бутIуву бартдигьлай бур прорывной проект «Развитие плодоовощного кластера». Ванил лагрулий «Сад» КФХ-лул къуртал бувну бур 5 тонналул лагрулийсса плодохранилище (ахъулсса ядайсса къатта). «Анжелина» ООО-лул бувну бур 2,2 тонна лагрулунсса хранилище. «Полоса» ООО-лул бувну бур 840 гектарданул багъ ва 12,5 тонналунсса хранилище. Ризкьи ябаврил отраслилуву «Алияк» ООО-лул дурну дур 400 оьлинсса ферма ва зана-кьала дайсса цех. «Кизляр урицкий мясокомбинат» ООО-лул бувну бур 100 азарва аьнакIансса 5 цIусса корпус. «Баракат» КФХ-лул бартдигьлай бур 350 млн къурушрансса инвестпроект.
Шамил Рамазановлул бувсунни бартдигьлагьисса инвестпроектру стратегиялул агьамсса душиву региондалул экономикалун ва миннул хъунмасса захIмат бихьлай бушиву Аьрасатнал дукиялул мюхчаншиву щаллу давриву.

ХI. Аьдилов