Махъсса ппурттуву Дагъусттаннай гужсса гъараллу лачIлай, марххалтту буллай, хъунисса зараллу хьунни инсантурал къатта-къушлин, хъу-лухччилун, ризкьилун, ххуллурдан. Инттухунмай бувсса кIусса марххалттанул Хъусращиял ва Ккуллал шяраваллан хъунисса зараллу биян бунни.
Хъусращиял шяраву сайки 80-хъул къатрал магъив ва тамансса къатрал чIиртту левкьунни. Ялгъузсса тагьардануву лирчIунни мащайсса ризкьи. Зунттаву, машиналул ххуллу бакъасса кIанттурдайсса ( Мусравсса ва МухIлуцIавсса) мащайсса инсантал кIирахъул нюжмардий связьрайн буккан къахъанай ливчIунни. ВайнначIан генераторду, ччуччия, дуки-хIачIия ва аьркинмур диян дансса цукунчIавсса тагьаргу дакъая. Балчантрайвагу бачин бюхълай бакъая. ЧIявусса балчант марххалттанивун кьувтIуну, сукку хьун къахъанай ливтIуну бур. Зунттавусса кIирагу мащилийсса инсантал ва ризкьи цукун буссарив кIул бан къахъанай ливчIун бия вайннал мачча-гъанми ва жямат. Шяраву ва мащайсса инсантурачIа лазуни духларгун дия. Инсантурал хъунмур буруккин бия ризкьилун лазуни аьркин дагьлагьисса. ЗахIматсса тагьарданувун багьсса ппурттуву, Хъусращиял жяматран хъинну бусрав хьунни Дагъусттаннал Виваллил иширттал министерствалул чулухасса кумаг. Ххалал ккипирдал бувцIусса камазращал бувкIунни МВД-лул зузалт. Мукунма, Бабаюртуллал райондалийсса Хъусращиял къутандалий зузисса инсантуралгу ккипру гьан бувну бия. «Аьркинну бухьурчан, уттигу ласун нанияра», – тIий, оьвтIинма бия цивппагу.

СсахчIав къабурувгун цащава шайсса кумаг буллай бия шагьрурдая шяравун бувкIмигу, кIиккувасса жяматгу. Дуки-хIачIиялул тIурча, вайнначIа иш багьний дукансса луртан дакъа къабикIайшиву кIулсса зат бур. Амма, цукун бухьурчангу, инсантал барчаллагьрай бур Хъусращиял жямат ттукI бакъа, связьрайн къабуклай бур тIий бавну, «Чистое сердце» ихIсандалул фондращал, гуманитар кумагращал бувкIсса уссурвал РахIимовхъайн, ризкьилун ххулув гьан бувсса Бабаюртливсса Хъусращиял шяравасса инсантурайн ва цинявппагу ка-кумаг буллай, чIарав бацIлай бивкIминнайн. Мукунма жямат барчаллагьрай бур марххала бувния шинмай шяравухсса ва мащайнсса ххуллурду марцI буккан бувансса техника щаллу дуллай ивкIсса Ккуллал райондалул администрациялул бакIчинал бигарду биттур буллалисса Ажуб ХIусмановлуйн.
– БувчIлай бур цIанасса заманнай телефонналул связь дакъа чарабакъасса душиву. Жун пикри хьунни инсантурал цалла телефонну зарядкалий дишинсса, ягу кумаг буллалисса инсантал гъили хьун буххансса, генераторду бивхьусса пунктру тIитIинсса, – тIий бур, вай укунсса иширттал бардулт хьусса жагьилтал.
Вай гьантрай Ккуллал райондалий хIасул хьусса тагьар ххал дигьин ва тIабиаьтрал апатIирттая бивсса зараллан кьимат бищун увкIунни ДР-лул Халкьуннал Мажлисрал хъунаманал хъиривчу Камил Давдиев. Хъусращиял шяраву къатта-къушлин зараллу хьусса инсантуран бувчIин бунни кумаг хIисаврайсса компенсация ласунсса куц.
Ва макьала чичлай бунува, на цIухху-бусу бувссия СунбатIуллал шяраваллия арх дакъа, Бюхттул-сунув зунттулусса «КунцIалу» тIисса агрофирмалий каялувшиву дуллалисса Насруллагь Адамовлухьгу. Шикку ябуллай буссар 200-нийн бивсса ризкьи.
– ФермалучIансса ххуллийн ххяли леркьуну, бахьтта занай гьанссавагу ххуллу бакъа ливчIуну буру. Ризкьилун лазуни дичин занай буру километра ва дачIи манзилданийх неххамачIуйхчил шяравунмай буклакисса ххуллийн. Гиккун лавсун бувкIсса ххалал ккипру бичару ризкьилун. Аллагьнайн щукру, ризкьилун зарал къавхьунни, цинявппа сагъ-саламатну бур. Так лазуни лавсун бучIансса ххуллу бакъар. Жун кумагрансса ххулув бувкIунни Ваччав. Ххуллу буссаксса кIанайн бияннин ризкьи бувцуну бучIару, – тIий, буслай ур Насруллагь Адамов.
Имара Саидова

